White Jade River      
februari 2017      







In 2010 begon een tortelduif in Drachten begin februari al aan haar nest. Alle nazoekingen leveren op dat de tortel, ook de Spilopelia chinensis niet meer dan twee eieren tegelijk legt. Dat verklaart misschien de onderstaande passage over een chinese tortel die zeven jongen had gekregen. De auteur van het stuk vond het bijzonder genoeg om er diep over na te denken.

Een-van-geest is een van die concepten die het chinese boeddhisme deelt, of heeft overgenomen uit het confucianisme.
We vinden er een voorbeeld van in de Lin Zhun (1:13 [oude spelling]), "De Biografien van Voorbeeldige Vrouwen", een boek uit de eerste eeuw vC.

De tekst zegt: "De tortelduif brengt een-van-hart/geest haar zeven jongen groot; met een nooit uit balans zijnd voorkomen (uniform deportment) voedt de heer (junzi) de tienduizend dingen (= alles op zijn weg). Een-van-hart kan men honderd heren dienen; met honderd harten kan men zelfs niet een enkele heer dienen. Dit is wat het (een-van-hart/geest) betekent."

Beata Grant, in haar "Eminent Nuns; women Chan Masters of Seventeenth-Century China" (p.29) vergat in haar enthousiasme de transliteratie van dit voor genoemd gezegde belangrijke begrip te geven. We zijn dus gedwongen er een slag naar te slaan. Het kan zijn dat er "zhuān yǐ" staat: geconcentreerd. Het kan zijn dat er "qin xǐn" staat: je ergens volledig op concentreren. Mogelijk staat er "yǐ xǐn yǐ y": met geconcentreerde gedachten en inspanningen, en het kan ook zijn dat er "dǔ zh" staat: standvastig, in toewijding een van geest.

In het chinese boeddhisme komen we nogal eens "yǐ xǐn l" tegen: mind = principe", en dan niet in de betekenis van geconcentreerde gedachten, maar in de betekenis van "(er is maar) n geest, tweeheid bestaat in dit verband niet." Zo deelt het late boeddhistische yogacāra dit concept met het neo-confucianisme van de 12de tot de 16de eeuw.

Blijven we bij het boeddhisme, ook bij het chan (het oorspronkelijke zen zoals dat in China ontstond) dat veel uit het yogacāra heeft overgenomen, dan hebben we het over de gevorderde meditatieve praktijk waarin alles die ene geest is, en er, net als in het geval van het universum, niets daarbuiten is, er zelfs niets buiten kan zijn omdat het universum, resp. die ene geest alles is.

Naar de februari-voorpagina




Nieuws over Boeddhisme is een productie van White Jade River, Instituut voor Boeddhisme.
De paginas bestaan sinds september 2004.
email: white-jade-river@buddha-dharma.eu

Stichting onder nummer 20138036.